Doktor Reklam Kuralları: Hekimler İçin Sosyal Medyada 7 Sınır

Doktor reklam kuralları, Türkiye’de hekimlerin ve özel sağlık kuruluşlarının kendilerini nasıl tanıtabileceğini belirleyen yasal çerçevedir. Temel kural açıktır: sağlık hizmet sunumunda örtülü veya açık reklam yasaktır. Hekimin tanıtım ve bilgilendirme hakkını ise mevzuatın çizdiği sınırlar belirler. Bu sınırları bugün, Resmî Gazete’nin 12 Kasım 2025’te yayımladığı Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik ayrıntılı biçimde düzenliyor.

Sosyal medya, hekimin sağlığı koruyucu bilgiyi geniş kitlelere ulaştırdığı değerli bir kanaldır. Ancak paylaşımın dili, görselin türü ya da yayın biçimi bilgilendirmeyi yasak reklama dönüştürebilir. Bu nedenle doktor reklam sınırlarını bilmek hem hekimler hem de onlarla çalışan ajanslar için zorunludur.

Aşağıda önce yasal dayanakları, ardından sosyal medyadaki yedi sınırı ele alıyoruz. Sonra izinli ve yasak içerikleri, denetim sürecini ve uyumlu bir içerik planını örnekle anlatıyoruz.

Doktor Reklam Kuralları Nedir

Mevzuat, reklam ile tanıtım ve bilgilendirmeyi birbirinden ayırır. Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik reklamı geniş tanımlar. Bu tanıma göre sağlık alanında bir ürünü, hizmeti, kişiyi ya da kuruluşu ön plana çıkaran her faaliyet reklamdır. Tanıtım ve bilgilendirmenin sınırını aşan paylaşımlar da aynı kapsama girer.

Hekimin yapabileceği tanıtım ise dar bir alanı kapsar. Ana dal ve yan dal uzmanlıkları, akademik unvanlar, hasta kabul ettiği yer ve saatler bu alanın içindedir. Ayrıca hekimin çalıştığı alana ilişkin sağlığı koruyucu ve geliştirici bilgiler de bu kapsamdadır.

Kısaca doktor reklam kuralları, hekimin kim olduğunu, nerede ve ne zaman hasta kabul ettiğini anlatmasına izin verir. Halka sunduğu sağlık bilgisi de bu izin kapsamındadır. Buna karşılık hekim kendisini rakiplerinden üstün gösteremez ve hasta çekmeye yönelik pazarlama yapamaz. Denetim makamları sosyal medyadaki her paylaşımı bu ayrıma göre değerlendirir.

Doktor Reklam Yasağının Yasal Dayanağı

Doktor reklam yasağının uzun bir yasal geçmişi vardır. 1219 sayılı Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun‘un 24. maddesi temel kuralı koyar. Bu maddeye göre hekim, yalnızca hasta kabul ettiği yeri, muayene saatlerini ve uzmanlığını bildiren ilanlar verebilir. Bunun dışındaki ilan ve reklamlar yasaktır.

Tıbbi Deontoloji Nizamnamesi‘nin 8. maddesi de aynı yönde hüküm içerir. Madde, hekimin mesleğine ticari bir görünüm veremeyeceğini söyler. Üstelik hekim yayınlarında kendi reklamını yapamaz ve reklam niteliğinde teşekkür ilanı yayınlatamaz.

Meslek örgütü düzeyinde Türk Tabipleri Birliği’nin Hekimlik Meslek Etiği Kuralları da reklam yasağını içerir. İstanbul Tabip Odası’nın bilgilendirmesine göre bu kuralların 11. maddesi hekimin reklam yapmasını yasaklar. Aynı madde, mesleğe ticari bir görünüm vermeyi de yasak kapsamına alır.

Güncel ve en ayrıntılı düzenleme ise 12 Kasım 2025 tarihli ve 33075 sayılı Resmî Gazete’deki yönetmeliktir. Yeni yönetmelik, 29 Temmuz 2023 tarihli önceki yönetmeliği yürürlükten kaldırdı ve yayım tarihinde yürürlüğe girdi. Sağlık Bakanlığı da duyurusunda yönetmeliğin yürürlüğe girdiğini bildirdi.

Yönetmelik hekim, diş hekimi, eczacı, hemşire, ebe ve optisyen gibi sağlık meslek mensuplarını kapsar. Özel sağlık kuruluşları ve uluslararası sağlık turizmi aracı kuruluşları da kapsam içindedir. Sosyal medya ve internet sitelerindeki paylaşımlar açıkça düzenlemeye girer. Üstelik yönetmelik, aykırı paylaşımı yapanla onu yeniden paylaşanı aynı derecede sorumlu tutar.

Hekimler İçin Sosyal Medyada 7 Sınır

Aşağıdaki yedi sınır, yönetmeliğin sosyal medya paylaşımlarını doğrudan etkileyen hükümlerini özetler. Doktor reklam riskinin büyük bölümü bu başlıklardan birinin ihlalinden doğar.

1. Reklam Değil, Tanıtım ve Bilgilendirme Yapın

Yönetmeliğin 5. maddesi, sağlık hizmet sunumunda örtülü veya açık reklamı yasaklar. Yasak, reklamı yapanı da yaptıranı da kapsar. Paylaşımlar genel ahlaka, tıbbi deontolojiye ve meslek etiği kurallarına uymak zorundadır. Ayrıca sağlık hizmetine ilişkin bilgiyi yalnızca konusunda yetkili sağlık meslek mensubu verebilir.

Pratikte hekim, kendi uzmanlık alanındaki sağlık bilgilerini paylaşmakta serbesttir. Ancak içerik, hekimi ya da kliniği öne çıkaran bir tanıtım metnine dönüşmemelidir. İnternet sitelerinde ise sayfa, bilgilendirmenin son güncelleme tarihini açıkça göstermelidir. Site editörünün iletişim bilgileri de aynı sayfada yer almalıdır.

2. Doktor Reklam Yasağında Sponsorlu Öne Çıkarma Sınırı

Sağlık tesisleri ve sağlık meslek mensuplarının sosyal medyada ve arama motorlarında kayıt açması serbesttir. Ancak bu kayıt ücretli, sponsorlu ve öne çıkarmaya yönelik olmamalıdır. Aynı şekilde hekim, görsel içeriklerini basında, sosyal medyada ve internet sitelerinde ücret karşılığı yayınlatamaz. Arama motorunda seçtiği anahtar kelimeler ve sonuç sayfasındaki bilgiler de yönetmelik ilkelerine uymalıdır. Doktor reklamı açısından en belirgin sınır budur.

Yönetmelik bu kurala iki istisna tanır. Sağlık tesisleri, açılış tarihini izleyen ilk bir ay boyunca kurallara uygun sponsorlu tanıtım yapabilir. Öte yandan uluslararası sağlık turizmi yetki belgesi taşıyan tesisler için de sponsorlu tanıtım mümkündür. Bunun için yurt dışına yönelik ayrı hesap açmaları, Türkçe dışındaki dilleri seçmeleri ve yurt içi hedeflemeyi kapatmaları gerekir. Bu alandaki ayrıntıları sağlık turizmi reklam stratejisi yazımızda ele aldık.

3. Ücret, İndirim, Kampanya ve Çekiliş Paylaşmayın

Tanıtım ve bilgilendirme içerikleri ücret, indirim, kampanya veya promosyon bilgisi içeremez. Ayrıca hekim, sağlık hizmetini özendirme, çekiliş ve hediye gibi pazarlama faaliyetlerine konu edemez. Bu nedenle “Bu aya özel”, “ilk muayene ücretsiz” ya da “takipçilerimize çekiliş” gibi ifadeler doğrudan yasak kapsamına girer.

Yönetmelik, kişinin bilgisi ve rızası dışında telefon, kısa mesaj, e-posta ya da sosyal medya iletisiyle tanıtımı da yasaklar. Dolayısıyla mesaj kutusu da fiyat ve kampanya duyurusu için uygun bir kanal değildir. Buna karşılık yurt dışına yönelik sağlık turizmi hesaplarında indirim ve kampanya duyurusu serbesttir.

4. Hasta Teşekkürlerini Reklam Aracına Dönüştürmeyin

Yönetmelik, hasta ya da yakınlarının teşekkür ve memnuniyet ifadeleri üzerinden reklam niteliğinde paylaşımı yasaklar. Bu yasak basını, sosyal medyayı ve internet sitelerini kapsar. Üstelik hasta bu ifadeyi başka bir mecrada kullanmış olsa bile yasak geçerliliğini korur. Örneğin bir hasta yorumunun ekran görüntüsünü paylaşmak ya da hasta mesajlarını hikâyeye koymak bu kapsama girer.

Görsel içerikli paylaşımlarda hekim; yorum, beğeni ve yeniden paylaşım gibi etkileşimleri kapatmak zorundadır. Doktor reklam uygulamalarında ekiplerin en sık gözden kaçırdığı teknik ayrıntı budur. Bu yüzden paylaşımı yapan kişi bu ayarı yayın anında yapmalıdır.

5. Öncesi-Sonrası ve Hasta Görsellerinde Katı Kurallara Uyun

Hastaya ait görselleri kullanmak için hekim, yönetmeliğin 7. maddesindeki şartlara uymak zorundadır. Hastanın açık rızası şarttır; hasta küçük veya kısıtlıysa rızayı veli ya da vasi verir. Hekim bu rızayı, yönetmeliğin ekindeki Görsel İçerik Kaydetme ve İşleme Onam Formu ile almalıdır.

Hasta, paylaşılacak görseli önceden görme hakkına sahiptir. Ayrıca iznini herhangi bir şarta bağlı olmadan her zaman geri çekme hakkı vardır. Hekim, izin karşılığında hastaya ödeme, indirim ya da hediye veremez. Üstelik izin vermeyen hastaya, tedavisinde ve ücretinde değişiklik olmayacağı güvencesini vermelidir.

Görsellerin kendisi için de ayrıntılı kurallar vardır:

• Çekimde yanıltıcı makyaj olmamalı, görsel sonradan teknolojik düzeltme görmemelidir.
• Öncesi ve sonrası görsellerin ortamı ve teknik koşulları aynı olmalı, işlem ve çekim tarihleri yazmalıdır.
• Paylaşım, görselin ilgili hekime ve gerçek hastaya ait olup olmadığını, alıntıysa kaynağını göstermelidir.
• Tıbbi müdahale ya da ameliyat sırasındaki hasta görüntüsünü paylaşmak yasaktır.
• Mahrem bölgelere ait genel ahlaka aykırı görseller ve işlemle ilgisiz görüntüler yer almamalıdır.
• Yurt içi paylaşımlarda “Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir.” uyarısıyla başlayan ifade kolay okunur biçimde yer almalıdır.

Görsel içerikli paylaşımı sağlık tesisi ya da hekimin kendisi yapmalıdır. Paylaşımı bir ajans yapsa bile hekimin ya da tesisin sorumluluğu devam eder.

6. Unvan, Yöntem ve Karşılaştırma Sınırlarını Aşmayın

Hekim, 1219 sayılı Kanunun belirlediği ana dal ve yan dal uzmanlıkları dışında uzmanlık unvanı kullanamaz. Sertifika veya benzeri eğitim belgesine dayanan unvanlar da bu yasağa girer. Buna karşılık hekim, diplomasındaki uzmanlık alanı içinde kalmak üzere bazı bilgileri paylaşabilir. Aldığı eğitimler, Bakanlığın tescil ettiği sertifikalar, bilimsel yayınlar ve dernek üyelikleri bu bilgiler arasındadır.

Hekim, bilimsel ve klinik kanıtı olmayan ya da Bakanlığın düzenlemediği yöntemler hakkında açıklama yapamaz. Bilimsel verileri de gerçekte olduğundan farklı sonuç doğuracak biçimde sunamaz. Ayrıca bir cihazın, ürünün ya da hizmetin diğerlerinden üstün olduğu algısını yaratamaz. Diğer kuruluşlar aleyhine karşılaştırma yapmak da yasaktır.

Firma, ürün veya marka tanıtımı yapmak ve bu amaçla internet bağlantısı vermek de sınırın dışında kalır. Bu nedenle “en iyi”, “en deneyimli” ya da “tek” gibi ifadeler doktor reklam denetimlerinde risk oluşturur.

7. Hastayı Yönlendirmeyin ve İzinsiz İleti Göndermeyin

Tanıtım ve bilgilendirme içerikleri, hastayı belirli bir hekime ya da kuruluşa doğrudan veya dolaylı yönlendiremez. Check-up, sağlık taraması ya da danışmanlık gerekçesiyle yayın ve iletişim kanallarından yönlendirme yapmak da yasaktır. Aynı madde, kişiyi bilgisi ve rızası dışında telefonla aramayı da yasaklar. Kısa mesaj, e-posta ve sosyal medya mesajıyla tanıtım da bu yasağın içindedir.

Bu sınır, üçüncü kişiler üzerinden yapılan yönlendirmeyi de kapsar. Örneğin Ticaret Bakanlığı’nın sosyal medya etkileyicileri kılavuzu bu konuda açık bir hüküm içerir. Kılavuza göre etkileyiciler hekim, diş hekimi ve sağlık kuruluşlarının hizmetlerine yönlendirme ve tanıtım yapamaz.

Etiketleme kurallarının genel çerçevesini Instagram’da reklam etiketleme yazımızda anlattık. Bunun yanı sıra tüm paylaşımlar 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ile uyumlu olmalıdır. Hasta Hakları Yönetmeliği ve Kişisel Sağlık Verileri Hakkında Yönetmelik de aynı ölçüde bağlayıcıdır.

Doktor Reklam Kurallarına Göre İzinli ve Yasak İçerikler

Aşağıdaki tablo, sosyal medyada sık karşılaştığımız içerik türlerini doktor reklam kuralları açısından özetliyor. Tablo genel bir yol gösterici niteliğindedir. Bu yüzden sınırda kalan her paylaşımı ayrıca değerlendirmek gerekir.

Hekimlerle birlikte hazırladığımız bilgilendirici içeriklerde odak, hastaların sık sorduğu sorulardır. Bu soruları hekimin uzmanlığıyla ve sade bir dille yanıtlıyoruz. Sağlık içerik üretimine yaklaşımımızı anlattığımız paylaşım, bu çerçeveyi özetliyor.

MustFilm Instagram gönderisini görüntüleyin: hastalarınıza doğru içerik, sağlık içerik üretimi

Denetim ve Yaptırımlar

Yönetmeliğe göre Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü ve il sağlık müdürlükleri tanıtım faaliyetlerini düzenli olarak tarar. Tarama basını, sosyal medyayı ve internet sitelerini kapsar. Aykırılık taşıyan paylaşımları ise İl Değerlendirme Komisyonu görüşür. Valilik onayıyla her ilde kurulan bu komisyon yedi üyeden oluşur ve kendisine gelen dosyayı en geç 45 günde karara bağlar.

Yaptırımlar, ihlali yapanın niteliğine göre değişir. Sağlık tesisleri için 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu kapsamındaki idari yaptırımlar devreye girer. Hekimler için ise 1219 sayılı Kanunun ilgili hükümleri işler ve Bakanlık hekimin bağlı olduğu meslek kuruluşuna bildirim yapar.

1219 sayılı Kanunun 27. maddesi, 24. maddedeki ilan ve reklam yasağına uymayan hekime idari para cezası öngörür. Ayrıca insan sağlığını tehlikeye atan içerikler için erişim engeli başvurusu mümkündür. Kişisel verilere ilişkin ihlallerde ise 6698 sayılı Kanun hükümleri devreye girer.

Hukuk bürolarının yönetmeliğe ilişkin değerlendirmeleri de benzer noktaları öne çıkarır. Bu değerlendirmeler sponsorlu paylaşım, fiyat duyurusu ve hasta teşekkürü yasaklarını ve komisyon sürecini yönetmeliğin başlıca hükümleri sayar. Dolayısıyla doktor reklam riskini yönetmek, paylaşım öncesi kontrolü alışkanlık hâline getirmeyi gerektirir.

Doktor Reklam Riskini Artıran Hatalar

Hekim hesaplarında doktor reklam yasağı açısından en sık rastladığımız uygunsuzluklar şunlardır:

• Bilgilendirici bir videoyu reklamla öne çıkarmak.
• Hasta yorumlarının ya da mesajlarının ekran görüntüsünü paylaşmak.
• Öncesi-sonrası görsellerde filtre kullanmak, tarih ve uyarı ifadesi eklememek.
• Görselli paylaşımlarda yorum ve beğenileri açık bırakmak.
• Sertifika programına dayanan bir unvanı uzmanlık gibi kullanmak.
• “En iyi”, “tek” gibi üstünlük ifadelerine yer vermek.
• Bir etkileyiciyle iş birliği yapıp kliniğe yönlendirme yaptırmak.
• Paylaşımları ajansa bırakıp hekim onayı almadan yayınlamak.

Bu hataların çoğunu, yayın öncesinde kısa bir kontrol listesi önler. Hekim ve içerik ekibi bu listeyi her paylaşımda birlikte uyguladığında sorumluluk da açıkça paylaşılmış olur.

Kontrol listesi dört temel noktayı kapsar. İlk nokta, içerikte fiyat, kampanya ya da hasta yorumu olmamasıdır. İkincisi, görselde onam formunun, tarihin ve uyarı ifadesinin eksiksiz olmasıdır. Üçüncüsü paylaşımın ücretsiz yayında ve etkileşime kapalı olması, dördüncüsü ise metinde üstünlük iddiası ya da yönlendirici çağrı olmamasıdır. Bu noktaların her biri, yukarıdaki yedi sınırdan birine karşılık gelir.

Bir Muayenehanenin İçerik Planı

İzmir’de muayenehanesi olan bir uzman hekimi düşünelim. Hekimin hesabı sade bir profille açılır ve uzmanlık alanını, akademik unvanını, adresini ve çalışma saatlerini gösterir. İçerik planının kaynağı ise hastaların muayenede en sık sorduğu sorulardır.

Örneğin bir hastalığın belirtileri, hekime ne zaman başvurmak gerektiği ve korunma yolları kısa videoların konusu olur. Bu videolar fiyat, kampanya, hasta yorumu ya da yönlendirici çağrı içermez. Böylece içerik, bilgilendirme sınırının içinde kalır.

Her içerik yayından önce hekimin tıbbi onayından ve yönetmelik kontrol listesinden geçer. Öncesi-sonrası görsel kullanılacaksa ekip onam formunu, çekim koşullarını ve uyarı ifadesini baştan planlar. Ardından paylaşımı etkileşime kapalı olarak yayına alır. Akademik bilgilendirme odaklı çalışmalarımızdan biri, bu tür içeriklerin görsel dilini gösteriyor.

MustFilm Instagram gönderisini görüntüleyin: akademik bilgilendirici içerik

Bu yaklaşımda sosyal medyanın amacı hasta çekmek değildir. Amaç, doğru sağlık bilgisini yaymak ve hekimin uzmanlığını görünür kılmaktır. Hastaların sık sorduğu soruları kısa videoya dönüştürürken telefonla Reels çekimine ilişkin önerilerimizden yararlanabilirsiniz. Marka dilini kurarken de sosyal medya dili yazımız yol gösterir.

Planın sürekliliği için bazı hekimler hesap yönetimini dışarıdan destekle yürütür. Bu durumda sosyal medya yönetimi ve içerik üretimi sürecinde onay adımlarının yazılı olması gerekir. Çünkü yönetmelik, paylaşımı ajans yapsa bile sorumluluğu hekimde bırakır.

Uyumlu İletişimde Başarıyı Ölçmek

Doktor reklam yasağı altında başarının ölçütü satış değildir. Hekim, başarıyı bilgilendirme ve uyum göstergeleriyle ölçer. Örneğin erişim, izlenme süresi, kaydetme ve paylaşım sayıları içeriğin izleyiciye fayda sağlayıp sağlamadığını gösterir. Profil ziyaretleri ve sağlık bilgisine yönelik soru mesajları da içeriğin ilgi gördüğüne işaret eder.

Uyum tarafındaki göstergeler de en az bunlar kadar önemlidir. Yayın öncesi kontrol listesinden geçen içerik oranı bunların başında gelir. Bunun yanı sıra görsel paylaşımlarda etkileşimi kapatma oranı ve onam formu arşivinin eksiksizliği izlenmesi gereken göstergelerdir. Ekip bu göstergeleri düzenli takip ettiğinde, olası bir denetimde belgeler hazır olur.

Sıkça Sorulan Sorular

Doktorlar Instagram’da Reklam Verebilir mi?

Genel kural olarak hayır. Yönetmelik, hekimlerin ve sağlık tesislerinin ücretli, sponsorlu ve öne çıkarmaya yönelik paylaşımını yasaklar. İstisnalar ise sağlık tesisinin açılışını izleyen ilk ay ile yurt dışına yönelik sağlık turizmi tanıtımlarıdır.

Öncesi-Sonrası Fotoğraf Paylaşmak Tamamen Yasak mı?

Tamamen yasak değildir, ancak sıkı koşullara bağlıdır. Hekim, hastanın yazılı veya elektronik açık rızasını almalı ve aynı çekim koşullarını korumalıdır. Ayrıca tarihleri belirtmeli, görseli düzeltmemeli, uyarı ifadesini eklemeli ve etkileşimi kapatmalıdır. Görseli sponsorlu olarak yayınlamak ise yasaktır.

Hasta Yorumları Paylaşılabilir mi?

Yurt içine yönelik paylaşımlarda hasta veya yakınlarının teşekkür ve memnuniyet ifadeleri reklam aracı olamaz. Buna karşılık yurt dışına yönelik sağlık turizmi platformları hasta hikâyelerine ve yorumlarına yer verebilir. Bunun şartı, açık rızayı belgelemektir.

Doktor Reklam Kurallarına Aykırı Paylaşımdan Ajans da Sorumlu mu?

Yönetmelik, aykırı tanıtımı yapanla onu paylaşanı aynı derecede sorumlu tutar. Ayrıca görsel paylaşımı başkasının yapmasının hekimin sorumluluğunu kaldırmadığını vurgular. Bu nedenle hekim ile ajansın onay sürecini yazılı olarak tanımlaması yerinde olur.

Hekimler Televizyon Programlarına Katılabilir mi?

Evet, katılmaları mümkündür. Ancak yönetmeliğe göre radyo ve televizyon programında konuşacak sağlık meslek mensubu, programdan önce yönetmelik ekindeki taahhütnameyi imzalamalıdır. Programdaki açıklamalar da yönetmelik ilkelerine uygun olmalıdır.

Kaynaklar

• Resmî Gazete, 12 Kasım 2025, Sayı 33075: Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik
• T.C. Sağlık Bakanlığı Özel Sağlık Hizmetleri Denetim Dairesi: Yönetmelik yayımlanmıştır duyurusu
• 1219 sayılı Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun (Mevzuat Bilgi Sistemi)
• Tıbbi Deontoloji Nizamnamesi (Mevzuat Bilgi Sistemi)
• İstanbul Tabip Odası: Reklam Yasakları ve Tanıtım Kuralları Bilgilendirmesi
• T.C. Ticaret Bakanlığı: Sosyal medya etkileyicileri için kılavuz yayımlandı
• Kazdal Hukuk Bürosu: Sağlıkta Tanıtım ve Bilgilendirme Yönetmeliği 2025 değerlendirmesi